Πέμπτη, 24 Δεκεμβρίου 2015

Χριστούγεννα στην Αθήνα του Δεκαπέντε



Όχι δεν είναι ανέκδοτο, μήτε σου κάμω πλάκα: το λέει ξεκάθαρα η αφίσα και δεν έχεις κανένα λόγο να την αμφισβητήσεις: η Αθήνα γιορτάζει! Τί γιορτάζει; Μα τα Χριστούγεννα και τη χαρούμενη χρυσή Πρωτοχρονιά, βεβαίως! Εντάξει, πέρασε και ένας Νεάντερνταλ και τρόλαρε από κάτω με μπογιά την αφίσα, αλλά εσύ θα κάμεις ιγκνόρ και θα εισέλθεις απτόητος στο κλίμα των εορτών, διότι είσαι ανώτερος άνθρωπος και υπεράνω. 


Τώρα βέβαια αναφορικά με το κλίμα που λέγαμε, μην το περιμένεις ιδιαιτέρως χριστουγεννιάτικο, διότι παρά τις κάποιες ψύχρες, σε γενικές γραμμές, μας λες και φθινόπωρο ακόμα. Ο Φρόστι, ο Ρούντολφ και ο Σάντα δεν πολυ-ταιριάζουν με το τριγύρω σκηνικό, διότι χιόνι δεν περιμένει η Σούζι, βαρομετρικό χαμηλό δεν βλέπει ο Αρνιακός και γενικώς το "Χιόνια στο Καμπαναριό" δεν προβλέπεται να βγει εφέτος στις αίθουσες (διότι χελόου, πού να βρει διανομή, δεδομένου πως όλοι έτσι κι αλλιώς θα πάμε να δούμε το Star Wars)!



Στους κεντρικούς δρόμους, οι νερατζιές είναι φορτωμένες με καρπούς που τους βλέπεις και τους χαίρεσαι καθόπως κρέμονται από τα κλωνάρια, αλλά καθόλου δεν τους εκτιμάς όταν πέφτουν απάνου στο κεφάλι σου ή γίνονται στραπατσάδα στο πεζοδρόμιο. Κάποτες, μου έλεγε μία κυρία εκ Βουλγαρίας ότι όταν είχε πρωτοφθάσει ως μετανάστρια στην Αθήνα και δεν είχε παρά ελάχιστες δεκάρες στην τσέπη της ψάχνοντας για δουλειά, έκοψε μερικά νεράτζια από τα δέντρα θεωρώντας πως πρόκειται για πορτοκάλια και μόλις τα δοκίμασε, έφριξε με το πόσο ελεεινές και πικρόξινες είναι οι πορτοκαλιές στην Ελλάδα.


Αλλά φόκους στο θέμα μας: Χριστούγεννα στην Αθήνα! Η αλήθεια είναι πως ο εορταστικός στολισμός και τα κρίστμας τρις δεν είναι το φόρτε μας. Αλλά το κουτσοπροσπαθούμε με όσα μέσα διαθέτουμε. Στην πλατεία Κλαυθμώνος για παράδειγμα, στήθηκε και φέτος ένα μικρό σίζοναλ μάρκετ με κιόσκια που πουλάνε καλούδια, τύπου μελομακάρονα, κουραμπιέδες, δίπλες και ζαχαρωτά.


Μπροστά-μπροστά, στέκει ένα κατσαρό δέντρο (με υφή σκοτς-μπράιτ) που είναι τσιγγούνικα στολισμένο με μερικές μπάλες. Το βράδυ φαίνεται κάπως καλύτερο, οπότε θυμησέ μου να ξαναπεράσουμε αργότερα.


Ένα πολύ συμπαθητικό καρουζέλ προσελκύει το ενδιαφέρον της πιτσιρικαρίας, αλλά και του αγαπημένου σου πτηνού που τρελαίνεται για βόλτες καβάλα στο αλογατάκι!


Δίπλα στους παραδοσιακούς και μοσχοβολιστούς λουκουμάδες του Νίκου, στέκει ο Άγιος Βασίλης, ελαφρώς πιο ξεφούσκωτος από τις προηγούμενες χρονιές (τον είχα φωτογραφίσει και το 2013 με τρισχαριτωμένη κορασίδα, όπως μπορείς να ιδείς εδώ).


Και λίγο πιο βρώμικος, μου φάνηκε. Και πιο κακοπαθημένος. Ήτανε δύσκολη χρονιά το Δεκαπέντε, το βλέπεις στα μάτια του και στο χαμόγελό του.


Ήτανε μία χρονιά που αντίς για ενότητα και ομόνοια, είχαμε διένεξη και αναμαλλιάσματα. Σε στρατόπεδα ξαναχωριστήκαμε κι έτοιμοι ήμασταν να βγάλουμε ο ένας το μάτι του άλλου. Ασυγχώρητοι για μένα, εκείνοι που μας έβαλαν σε αυτή τη διαδικασία. Αλλά και εμείς που μπήκαμε σε όλη αυτή την ανόητη χλαπαταγή. Που λίγο έλειψε το άγαλμα εν τω μέσω της πλατείας να πάψει να συμβολίζει τη συνάντηση και να αποτυπώνει τη σύγκρουση.


Αλλά πέρασε κι αυτό. Όπως με έναν τρόπο, περνάνε όλα. Και κάθε τέτοια εποχή όταν κάμεις τον απολογισμό σου, ελπίζεις πως ανεξαρτήτως του τί συνέβη μέσα στη χρονιά, βγήκες κάπως κερδισμένος και πιο ώριμος. 


Άστα αυτά όμως και έλα να διασχίσουμε το πιο γιορτινά στολισμένο κομμάτι της Αθήνας: τη Στοά Σπυρομήλιου. Που έχει τις κορδέλες της και τις μπάλες της και τα φαντεζί λαμπιόνια της. Και που ξαφνικά νομίζεις πως περπατάς σε κάποια άλλη πόλη, χαρούμενη και αισιόδοξη.



Είναι νωρίς ακόμα και δεν έχει πλακώσει η κίνηση. Αργότερα, κατά το μεσημεράκι, δεν βρίσκεις τραπέζι που να παρακαλάς. Και στ'αλήθεια θα στο πω, πολύ το χαίρομαι. Γιατί είναι ωραία να βλέπεις κόσμο, παρέες, οικογένειες, ζευγάρια, φίλους όλων των ηλικιών. Να βολτάρουν, να γελάνε, να απολαμβάνουν την συντροφιά ο ένας του άλλου και να γιορτάζουν μαζί τις μέρες ετούτες.



Όπως πολύ χαίρομαι το καταγέλαστο χαμόγελο της γλυκύτατης κοπέλας. Σε ετούτη την πόζα δίπλα στον ξυλοπόδαρο, μπροστά από το Public του Συντάγματος. Σας ευχαριστώ και σας εύχομαι νάστε καλά και να χαμογελάτε πάντα, αγαπητή μου.



Δεν ξεύρω για σένα, αναγνώστα, αλλά εγώ όταν βλέπω μολυβένια στρατιωτάκια, ξετρελαίνομαι! Ένα προς ένα, τα εθαύμασα και τα χαιρέτισα στο εσωτερικό του καταστήματος, ενόσω διάλεγα τα βιβλία που θα κάμω δώρο φέτος. Στους φίλους μου και στον εαυτό μου.



Στο ανθοπωλείο που βρίσκεται ακριβώς από πίσω, στη Νίκης, στάθηκα για ν'αγοράσω Αλεξανδρινά. Έτσι για το καλό. Να πάει γούρι η επόμενη χρονιά!


Και καθώς κατηφόριζα παρέα με τη λαοθάλασσα την Ερμού, το βλέμμα μου σκαρφάλωνε στις λίγες αλλά φιλότιμες προσπάθειες για χριστουγεννιάτικο στολισμό, στους τοίχους, στα παράθυρα και στις πινακίδες των καταστημάτων.



Τί εννοείς "μην αγοράζεις άλλα χαζολοϊδια, δεν έχουμε πια πού να τα βάλουμε"; Μα γίνονται γιορτές χωρίς το κατιτίς σε πανάχρηστο διακοσμητικό νάχεις να κοτσάρεις στο τραπέζι, στο σκρίνιο, στο δέντρο, στην κουρτίνα, στο φωτιστικό, στο μπαλκόνι, στη γιαγιά;


Και οφείλεις να το ομολογήσεις: χαριτωμένοι μεν οι νάνοι, αλλά με τους πιγκουίνους δεν συγκρίνονται! Φόρα μας ένα καπέλο, δέσε μας ένα φιόγκο, ρίξε μας μία γιρλάντα και τσουπ, έχεις αμέσως σίζοναλ εξτραβαγκάντσα!


Εντάξει, μπορεί να είμαστε λίγο φαφλατάδικο πτηνό και μπορεί να το παρακάμουμε στην πολυλογία (υπονοείς κάτι;), αλλά το να μας αφαιρούνε το ράμφος είναι βέρι άκαρδο, χριστουγεννιάτικα.


Η γιορτινή Αθήνα διαθέτει κι άλλα ζούδια. Γατάκια, σκυλάκια, παπάκια.


Ως και μια ξέμπαρκη αρκούδα με πολύ εξαντρίκ αμφίεση εθεάθη ψηλά στην Ερμού. 



Η μέρα φεύγει, τα φώτα ανάβουν και το κέντρο της πόλης αστράφτει. 


Η ροή των αυτοκινήτων πυκνή στη Σταδίου, κόσμος πολύς στα μαγαζιά, στα θέατρα και στα καφέ.



Όμως σαν κατηφορίσεις προς την Ομόνοια, η εικόνα αλλάζει. Κατεβασμένα ρολά, κλειστά κι εγκαταλελειμμένα καταστήματα, λιγοστός κόσμος, μετανάστες και άστεγοι.



Δίπλα στην καμένη Μαρφίν, δίπλα στο κατεστραμμένο Αττικόν, τα πράγματα αλλάζουν. Εδώ η Αθήνα δεν γιορτάζει. Εδώ η Αθήνα σφαδάζει.



Άλλες εποχές, οι Αφοί Λαμπρόπουλοι (θυμάσαι;) ήσαν στολισμένοι για λαμποκοπάγανε από μακριά. Σήμερα τα Notos Galleries μοιάζουν με σκιά εκείνων των εποχών. Μπροστά από την είσοδο, στη γωνία που σχηματίζεται ανάμεσα στην Αιόλου και τη Σταδίου, το πεζοδρόμιο έχει καταρρεύσει, αλλά ουδείς ασχολήθηκε. Μία πρόχειρη περίφραξη, μπόλικα σκουπίδια και κάμποσα παρκαρισμένα μηχανάκια συνθέτουν ένα μίζερο σκηνικό.



Και στην Ομόνοια; Η άλλοτε περίφημη κεντρική πλατεία της πόλης, έχει καταλήξει σε ένα ατελείωτο αποθετήριο ψυχών. Σύριοι πρόσφυγες, Αφγανοί, Αφρικανοί, ναρκομανείς και άνθρωποι του περιθωρίου κάθονται στα σκαλάκια της πλατείας. Και μπροστά τους ο Δήμος τοποθέτησε ένα φωτεινό καραβάκι, λες και θέλησε να συμπληρώσει με τον πιο σουρεαλιστικό τρόπο, την τραγική αυτή πραγματικότητα.



Άνθρωποι που κοιμούνται εδώ, που συναλλάσσονται εδώ, που γενικώς περιμένουν. Όχι τα Χριστούγεννα, μήτε την Πρωτοχρονιά. Περιμένουν το παρακάτω τους. Αφημένοι πάνω στα πεζοδρόμια.



Στην είσοδο του Hondos εκεί παραδίπλα, ένας Άγιος Βασίλης υποδέχεται χαμογελαστός τον κόσμο, ώρες επί ωρών. Δύσκολο το μεροκάματο, αναγνώστα. Ακόμα και για τους Άγιους. Ή μάλλον, ιδίως για αυτούς.



Όσο απομακρυνόμαστε από το Σύνταγμα, τόσο ερημώνει το σκηνικό. Πατησίων στο ύψος της Στουρνάρη. Οι κούκλες ποζάρουν δίπλα στο δέντρο και προσδοκούν σε καλύτερες μέρες. Σε ένα εξόχως προβληματικό και συμπλεγματικό σημείο της πόλης. Βρώμικο, απαξιωμένο και σκοτεινό.



Τελευταία στάση, το Πεδίον του Άρεως. Εδώ έχει στηθεί το χωριό του Άγιου Βασίλη.



Αλλά πριν σπεύσεις να ενθουσιαστείς και πριν βάλεις με το μυαλό σου ταράνδους και καμινάδες και έλκηθρα με δώρα, να σε προσγειώσω στην αλήθεια της ανθρωπογεωγραφίας του πάρκου: η σίζοναλ αγορά εδώ απαρτίζεται σχεδόν αποκλειστικά από αλλοδαπούς. Που πουλάνε την πραμάτεια τους σε ένα ιδιότυπο παζάρι. Δώδεκα ζεύγη κάλτσες, πέντε ευρώ. Παντόφλες Τουίτη, τέσσερα ενενήντα. Ντολμαδοπαρασκευαστής τύπου Βέφας, επτά και πενήντα. Τιμή συζητήσιμη. Έλα να περπατήσουμε για λίγο σιωπηλά.

















Κοιτάζω τα κιόσκια, τα φτηνιάρικα παιχνίδια, τα ρούχα, τα βρακιά, τους ανθρώπους που περιφέρονται από πάγκο σε πάγκο και επεξεργάζονται τα πωλούμενα. Σχεδόν όλοι τους είναι μετανάστες. Κυρίες από την Ανατολική Ευρώπη με την κούραση στα πρόσωπά τους και την τσάντα διπλοσφαλισμένη μπροστά από τη μέση τους, ζευγάρια από τη Ρωσία και τον Καύκασο με μικρά παιδάκια που κοιτούν να πείσουν τους γονείς τους μπας και κονομήσουν κάνα παιχνιδάκι, Σύροι πρόσφυγες που αγοράζουνε σουβλάκια.


Ένα μικρό καρουζέλ πούναι στημμένο στην άνω πλευρά του πάρκου, προς τα Δικαστήρια της Ευελπίδων, στριφογυρνά λιγάκι μελαγχολικά. Μία μαμά βοηθά τον πιτσιρικά της να σκαρφαλώσει στο αμαξίδιο.


Σα να βρεθήκαμε ξαφνικά σε άλλη χώρα και σε άλλη εποχή. Σα να επιστρέψαμε πίσω δυοτρεις γενιές. Σα να χάσαμε όλο το κεκτημένο της όποιας ανάπτυξης και προόδου μας. Σα νάμαστε ξανά το πιο θλιβερό μας, Βαλκάνιο παρελθόν. Μία πόλη και μια χώρα που γκρεμίστηκε στα πιο σκοτεινά και τρίσβαθα φαράγγια της.


Μία πόλη και μια χώρα που υποδέχεται το νέο έτος, θέλει να γιορτάσει και να διασκεδάσει το παρόν της, κοιτάζει συγκεχυμένα το παρελθόν της, αλλά είναι πια βέβαιη -πέραν κάθε αμφιβολίας- πως δεν μπορεί να εμπιστευθεί το μέλλον της.


Μία κοινωνία αντιφάσεων που στριφογυρίζει συνεχώς γύρω από τον άξονά της, κυνηγώντας το μπροστινό της, προσπαθώντας να προσπεράσει τον διπλανό της, κλείνοντας το δρόμο στους από πίσω. Αλλά που συνειδητοποιεί (αλήθεια, το συνειδητοποιεί) πως με αυτόν τον τρόπο, δεν θα μπορέσει ποτέ να προχωρήσει και να κοιτάξει πέρα από τον φαύλο κύκλο της. Περασμένες οκτώ και η πλατεία Κλαυθμώνος έχει πια φωταγωγηθεί. Τα παιδιά διασκεδάζουν, οι γονείς χαζολογάνε, τα κάστανα σιγοψήνονται στη φωτιά.


Στις βιτρίνες της οδού Αμερικής, τα Χριστούγεννα συνεχίζουν να υπόσχονται την αφθονία που χάσαμε.


Και στη Μεγάλη Βρετανία, τα μάρμαρα λάμπουν υπό το φως των προβολέων και των πλούσιων διακοσμήσεων.


Τί να σου ευχηθώ; Να είμαστε καλά, θα σου ευχηθώ. Και να αντέχουμε. Να χαμογελάμε και να προσπαθούμε. Παρά τις αντιξοότητες, παρά τις κακοδαιμονίες, παρά το στραβό μας το κεφάλι. Να προσπαθούμε. Και να ονειρευόμαστε. Κοιτάζοντας τ'αστέρι στην κορφή του δέντρου, κοιτάζοντας στα μάτια αυτούς που αγαπάμε, κοιτάζοντας με ειλικρίνεια τον εαυτό μας στον καθρέπτη της συνείδησής μας. Για να γινόμαστε καλύτεροι. Και πιο δυνατοί. Για να αντιμετωπίζουμε τα όσα μας ξημερώνουν.

Χρόνια Πολλά, αναγνώστα.

10 σχόλια :

  1. σ ευχαριστω πιγκουναρα μου, που αγαπας αυτη τη πολη οπως το κοσμο τον ομορφο εκει εξω, ξερεις κατι? κι αυτη η πολη σαγαπα ...
    ευχες κι εγω αφηνω για να μαστε καλα ολοι, αυτο το κλασσικο το μαμαδιστικο που λενε χρονια τωρα , υγεια υγεια υγεια για να αντεξουμε οσα ζουμε και θα ζησουμε! σ ευχαριστω ακομη για τις αναρτησεις σου

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Χρόνια Πολλά, Χρόνια Καλά, Χρόνια Ευτυχισμένα, πολυαγαπημένε άσωτε! Τις θερμοτερότερες ευχές μου! Σε ευχαριστώ για όλα!

      Διαγραφή
  2. Όπως τα καταφέρνουμε στο εξωτερικό ,ακόμα και στην πιο απομακρυσμένη και άγνωστη κουκίδα της γης ,έτσι θα τα καταφέρουμε κι εμείς εδώ Πίγκου....κάποτε.
    Μου άρεσε η βόλτα ,μου θύμισε τα παιδικά μου χρόνια ,δεκαετία '70 στο χωματένιο ,φτωχό χωριό μου ,που περνουσαμε τέλεια με το τίποτα...
    Καλά Χριστούγεννα να έχεις!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Καλά Χριστούγεννα πιγκουινάκι! Να περάσεις υπέροχα αυτές τις μέρες!
    Πολλά φιλιά!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Χρόνια Καλά, Πίγκου μου !!! Σε σένα και σε όλο τον κόσμο !!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Παρακαλώ πολύ να επιστρέψουν το ράμφος σου οι άκαρδοι που το αφαίρεσαν γιατί εμείς θέλουμε να σε ακούμε (διαβάζουμε)!
    Κι αφού ξαναπέρασα, ανανεώνω τις ευχές μου, να είναι φρέσκες φρέσκες!
    Χρόνια πολλά Πιγκουίνε μου!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Χρόνια πολλά πιγκου!!!

    Εκανα την ίδια βόλτα προχθες... Λες να την κάναμε παρέα? Δε με είδα όμως σε καμια φωτό... Μόνο στο πεδίο του Αρεως δεν πήγα. Εμεινα στην πιο στραφταλιζε πλευρά της πόλης!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Η περιήγησή σου τόσο πικρή όσο και γεμάτη γλύκα.
    Μας δείχνεις μια Αθήνα της παρακμής που όμως λατρεύτηκε
    και λατρεύεται από κάποιους ανθρώπους, μεταξύ αυτών κι εγώ
    και θα εξακολουθεί να λατρεύεται ακόμη και την ώρα που οι πληγές της
    δεν καλύπτονται απ' τα στολίδια, ακόμη και την ώρα που τα δάκρυά της
    τρέχουν ενώ το χαμόγελο προσπαθεί να σταθεί πάνω στα χείλη της.
    Χρόνια μας πολλά.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Παντού υπάρχει φτώχια. Το Λονδίνο δεν ζει σε κρίση απεναντίας όλο μιλάνε για την φοβερή του οικονομική ανάκαμψη και όμως αν θέλεις να δείς άστεγους εδώ έχουμε μιλιούνια.

    Σε τελική ανάλυση η φτώχια δεν είναι ντροπή. Υπάρχουν και χειρότερα πράγματα απο την φτώχια

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Κάνε μου λιγάκι τσίου.